In het Cultuurhistorisch Museum van Ter Aar maakt u kennis met de rijke geschiedenis van
Ter Aar, Langeraar, Korteraar en Papenveer. Deze dorpen delen een verleden dat nauw
verbonden is met tuin- en akkerbouw, turfwinning en het karakteristieke polderlandschap. De
voorwerpen en attributen in de tentoonstelling brengen dit verleden op historische wijze tot
leven.
Winkeltje van Akerboom
Bij binnenkomst stapt u direct het oude kruidenierswinkeltje van de familie Akerboom
binnen. De geschiedenis van deze winkel begint rond 1900, wanneer tuinder Piet Akerboom
tegenover de kerk in Langeraar een winkel opent met grutterswaren en koloniale producten.
Later nemen zijn dochters Jaan en Stien Akerboom de zaak over. In de omgeving stonden zij
bekend als ‘de tantes Akerboom’.
Turfwinning
Aan de hand van historisch gereedschap, zoals de baggerbeugel, ontdekt u hoe rond 1530 in
Ter Aar en omgeving turf werd gewonnen. Het afgegraven veen werd gedroogd en gebruikt
als brandstof voor het verwarmen van huizen en het bereiden van voedsel. De turfwinning
heeft het landschap blijvend veranderd en vormde de basis voor de karakteristieke polders die
vandaag de dag nog zichtbaar zijn.
Tuinbouw
Vanaf circa 1800 ontwikkelde de tuinbouw zich sterk binnen de voormalige gemeente Ter
Aar. Het werk was zwaar en grotendeels handmatig. Tuinders vertrokken vaak al vroeg in de
ochtend per roeiboot naar hun land en keerden pas bij zonsondergang terug naar huis. De
tuinbouw speelde een belangrijke rol in het dagelijks leven en de economie van de streek.
Conservenindustrie
In dezelfde periode kwam ook de conservenindustrie op gang. Dankzij de groeiende afzet van
producten, waaronder augurken vanaf 1901, maakte deze industrie in Ter Aar een sterke
ontwikkeling door. Rond 1909 waren vier bedrijven uit Ter Aar aangesloten bij de
‘Vereniging van in Nederland gevestigde Exporteurs en Fabrikanten van Gezouten Bonen en
Andijvie’.
Schilderij De Heerlijkheid van Ter Aar
Op de begane grond hangt een van de pronkstukken van het museum: het schilderij De
Heerlijkheid van Ter Aar. Volgens de signatuur is het werk geschilderd door C.G. Verburgh
en toont het een impressie van Ter Aar in de 19e eeuw. Op het schilderij zijn onder andere de
klapbrug over de Ringvaart bij het gemeentehuis en de Nederlands Hervormde Kerk
herkenbaar afgebeeld.
De groenteveiling
Groenten en fruit van de vele tuinders uit de regio werden verhandeld op de groenteveiling.
De producten werden per boot aangevoerd door groenteschippers of door de tuinders zelf. Na
aankomst controleerde een keurmeester de kwaliteit en het gewicht van de partijen. Pas
daarna konden de producten worden geveild met behulp van de veilingklok.
Op de bovenste verdieping van het museum hangt een originele veilingklok die door
vrijwilligers weer werkend is gemaakt. Tijdens uw bezoek kunt u zelf ervaren hoe er vroeger
werd gehandeld.
Bodemvondsten
Op de eerste verdieping bevindt zich een bijzondere verzameling archeologische vondsten uit
de regio. Schepen die turf kwamen halen namen op de heenreis vaak stadsafval mee, dat werd
gebruikt als bemesting voor graslanden. Tussen dit afval bevonden zich alledaagse
voorwerpen zoals pijpenkoppen, munten, lakenloodjes en aardewerkscherven. Deze vondsten
geven een uniek inkijkje in het dagelijks leven van vroegere generaties.